İnsan ömrünün əsl dəyəri yaşadığı illərin sayı ilə deyil, cəmiyyətə bəxş etdiyi fayda, qazandığı hörmət və arxasında qoyduğu xoş izlərlə ölçülür. El arasında etibar qazanan, zəhməti ilə tanınan, ailəsinə, elinə-obasına sədaqətlə xidmət edən insanlar hər zaman nümunə olurlar. Belə ömür sahiblərindən biri də İsmayıllının tanınmış ağsaqqallarından Rizvan Arazxan oğlu Orucovdur.

Rizvan Orucov 8 noyabr 1947-ci ildə İsmayıllı rayonunun Aşağıbaş kəndində dünyaya göz açıb. Müharibədən sonrakı illərin çətinlikləri, kənd həyatının ağır zəhməti onun uşaqlıq və gənclik illərinə təsadüf edib. Lakin həmin çətinliklər onda iradə, əməksevərlik və həyatın sınaqlarına sinə gərmək bacarığı formalaşdırıb.

Həmin dövrdə kənd uşaqları zəhmətin nə olduğunu kiçik yaşlarından öyrənirdilər. Ailə qayğılarını bölüşmək, böyüklərə dayaq olmaq, halal zəhmətin qədrini bilmək onların həyat məktəbi idi. Rizvan müəllimin xarakterində sonralar hər kəsin gördüyü təmkin, dözümlülük, sadəlik və məsuliyyət hissi də məhz həmin həyat məktəbində formalaşmışdı.

1965-ci ildə orta məktəbi bitirdikdən sonra təhsilini davam etdirmək qərarına gəlib və elə həmin il Bakı Kooperativ Texnikumuna daxil olub. 1967-ci ildə texnikumu müvəffəqiyyətlə başa vuraraq əmək fəaliyyətinə başlayıb. Bununla da ömrünün uzun və şərəfli əmək yolu başlanıb.

Əmək fəaliyyətinə Rayon Kooperativlər İttifaqında mühasib kimi başlayan Rizvan Orucov qısa müddətdə özünün məsuliyyətli, dürüst və peşəkar işçi olduğunu sübut edib. İşinə vicdanla yanaşması ona həm rəhbərlərin, həm də əmək kollektivinin hörmətini qazandırıb.

O, hər zaman hesab edirdi ki, rəhbərliyin əsasında ilk növbədə insan amili dayanmalıdır. Buna görə də işlədiyi kollektivlərdə qarşılıqlı etimadın, səmimiyyətin və sağlam münasibətlərin qorunmasına xüsusi diqqət yetirirdi. İnsanların qayğısına qalmaq onun üçün vəzifə borcundan daha çox mənəvi məsuliyyət idi.

1980-ci ildə İsmayıllı Kənd İstehlak Cəmiyyətinə sədr müavini təyin olunub. Cəmi iki il sonra isə həmin təşkilata rəhbərlik etmək ona etibar edilib. Sədr kimi fəaliyyəti dövründə təsərrüfat işlərinin düzgün təşkili, kollektivdə sağlam işgüzar mühitin yaradılması və insanların etimadının qorunması onun başlıca prinsipləri olub.

Sonrakı illərdə də ona göstərilən etimad davam edib. 1991-ci ildə Çörək Kombinatının direktoru vəzifəsinə təyin olunub. Çətin iqtisadi şəraitin hökm sürdüyü dövrdə müəssisənin fəaliyyətini qoruyub saxlamaq, əhalinin çörəklə təminatında yaranan problemlərin aradan qaldırılması üçün böyük səylə çalışıb.

1999–2006-cı illərdə Rayon Kooperativlər İttifaqının sədri kimi fəaliyyət göstərən Rizvan Orucov bu sahənin inkişafı naminə yorulmadan çalışıb. Onun rəhbərlik etdiyi kollektivlərdə qarşılıqlı hörmət, intizam və məsuliyyət həmişə ön planda olub.

İşlədiyi bütün vəzifələrdə o, vəzifədən əvvəl insanlığı uca tutub. Sadəliyi, təvazökarlığı, xeyirxahlığı və sözünün bütövlüyü onu tanıyanların rəğbətini qazanıb. Onun qapısını döyən heç kəs diqqətsiz qalmayıb.

İnsanlar onu daha çox sakit təbiəti, ölçülü-biçili danışığı və obyektiv qərarları ilə xatırlayırlar. Mübahisəli məsələlərdə tələsməz, hər iki tərəfi dinləyər, sonra fikir bildirərdi. Elə buna görə də onun sözü həmişə inamla qarşılanar, məsləhəti isə qiymətləndirilərdi.

Rizvan müəllim yalnız rəhbər işçi kimi deyil, rayonun ictimai həyatında da fəal mövqeyi ilə seçilib. Uzun illər rayon məhkəməsində xalq iclasçısı kimi fəaliyyət göstərib, kənd Sovetinin deputatı olub, insanların hüquqlarının və mənafelərinin qorunmasına öz töhfəsini verib.

2006-cı ildə İsmayıllı kənd bələdiyyəsinə üzv seçilməsi də ona olan ictimai etimadın daha bir göstəricisi idi. O, bələdiyyə üzvü kimi də kəndin problemlərinin həlli, sakinlərin qayğılarının dinlənilməsi və ümumi inkişaf məsələlərində fəal iştirak edib.

2007-ci ildə əmək fəaliyyətini başa vuraraq təqaüdə çıxsa da, cəmiyyətlə əlaqəsini kəsməyib. Bu gün də İsmayıllı Rayon Ağsaqqallar Şurasının üzvü kimi öz həyat təcrübəsini gənc nəslə ötürür, el arasında hörmətli söz sahibi kimi tanınır.

Bu gün də onu tanıyanlar əvvəlcə tutduğu vəzifələri deyil, insanlığını xatırlayırlar. Çünki ömür yolunda qazandığı hörmət illərin və vəzifələrin hesabına deyil, davranışının, əxlaqının və dürüstlüyünün hesabına formalaşıb. Ən böyük sərvəti də məhz insanların sevgisi və etimadıdır.

Uzun illər səmərəli fəaliyyətinə görə dəfələrlə müxtəlif mükafatlara layiq görülüb. Azərbaycan İstehlak Kooperasiyası sistemi tərəfindən Fəxri fərmanla təltif edilməsi, “Sovet İttifaqı İstehlak Kooperasiyası Əlaçısı” döş nişanına layiq görülməsi onun əməyinə verilən yüksək qiymətin ifadəsidir.

Rizvan Orucov üçün ən böyük mükafat heç vaxt orden və fəxri fərmanlar olmayıb. Onun ən böyük qazancı insanların hörməti, etibarı və xoş münasibəti olub. Çünki o, ömrü boyu qazandığı nüfuzu vəzifəsi ilə deyil, şəxsiyyəti ilə əldə edib.

Ailə dəyərlərinə bağlılığı da onun həyat yolunun mühüm cəhətlərindəndir. Üç övlad atası olan Rizvan müəllim övladlarının savadlı, vətənpərvər və zəhmətsevər böyüməsinə xüsusi diqqət yetirib. Bu gün ailəsində yeddi nəvə və iki nəticə böyüyür. Övladlarının və dörd nəvəsinin ali təhsil alması, bir nəvəsinin ali məktəbə hazırlaşması, iki nəvəsinin isə məktəbdə təhsilini davam etdirməsi ailədə elmə və biliyə verilən yüksək qiymətin göstəricisidir.

Hər bir insanın ömrünün davamı onun övladlarında və nəvələrində yaşayır. Rizvan müəllimin ailəsində təhsilə, mənəvi dəyərlərə və zəhmətə verilən önəm göstərir ki, onun həyat fəlsəfəsi gələcək nəsillərə də uğurla ötürülür. Bu isə insanın özündən sonra qoya biləcəyi ən qiymətli irslərdən biridir.

İnsan ömrü bəzən yazılmamış bir kitabı xatırladır. O kitabın hər səhifəsində zəhmət, dürüstlük, məsuliyyət və xeyirxahlıq dayanırsa, həmin ömür örnəyə çevrilir. Rizvan Orucovun ömür yolu da məhz belə nümunəvi həyat salnamələrindəndir.

Belə insanların həyat yolu gənc nəslə bir həqiqəti öyrədir: insanı ucaldan vəzifə deyil, vicdanlı əməyidir; var-dövlət deyil, qazandığı hörmətdir; uzun ömür deyil, mənalı yaşanmış ömürdür. Rizvan Arazxan oğlu Orucov da məhz belə mənalı ömrü ilə doğma İsmayıllının hörmətli ağsaqqalları sırasında layiqli yer tutmuş insanlardandır.

Şahməmməd Dağlaroğlu